بسیاری از ما در موقعیت‌های مختلف زندگی ازجمله موقعیت شغلی یا خانوادگی فرصتی داریم که شاید توجه چندانی به آن نیز نداشته باشیم؛ چرا که دائم به فکر جای بهتر هستیم در حالی که اگر بخواهیم از ظرفیت فعلی حداکثر استفاده را ببریم، چه بسیار فعالیتهایی مانده که باید انجام دهیم. دریغ این فرصتهای حاضر، زودگذر هستند. (اگرچه تغییر می‌تواند بسیار خوب باشد و لازمُ فقط باید از وضعیت قبلی خوب استفاده کنیم) هیچوقت فراموش نمی‌کنم هنگامی که تهیه‌کننده‌ی برنامه‌های تلویزیونی بودم و حداقل هفته‌ای یک برنامه‌ی تلویزیونی تولید می‌کردم، دوستی به من می‌گفت توجه کن که از این فرصتی که در دستت هست خوب استفاده کنی و مفید باشی چرا که برنامه‌ی تولیدی تو حداقل برای هشتاد میلیون فارسی زبان پخش می‌شود. حال تعداد بینندگان آن، دست توست. اگر خوب تولید کنی می‌توانی تعداد افرادی را که آن را می‌بینند افزایش بدهی و تاثیر مثبتی نیز در جامعه بگذاری.

داشتم گلستان سعدی میخواندم که به این بیت زیبا رسیدم و افکاری که از ذهنم گذشت و بخشی از آن را نگاشتم:

«دریاب، کنون که نعمتت هست به دست

کین دولت و ملک می‌رود دست به دست»

برای من که بسیار اتفاق افتاده است. بارها ایده­های مختلف و بسیار نو به ذهن بسیاری از ما می­رسد که انجامشان نداده­ایم و بعدها می­بینیم دیگران آن ایده را محقق کرده­اند. یا اینکه چه بسیار تصمیمات مهمی در زندگی­مان وجود دارد و می­خواهیم اجرا کنیم ولی آن را به تعویق می­اندازیم. فکر میکنم ۲ تا بهانه­ی عمده داشته باشیم. ۱- فرصت ندارم که انجامش بدهم.۲- هنوز این ایده نپخته هست و باید آن را پروراند یا هنوز نمی­توانم این تصمیم را به نحو احسن انجام دهم.

این درحالی است که: اگر از فرصتهای زندگی به نحو بهینه استفاده کنیم، فرصت اجرای ایده­ها و رسیدن به رویاهایمان را حتما داریم. از طرف دیگر به نظر من هر کاری زمانی دارد. در بیش از ۹۵ درصد موارد اگر آن کار در زمان خودش حتی با ۷۰ درصد کیفیت انجام بشود، بهتر از این است که اصلا انجام نشود یا زمانی انجام شود که دیگر فایده­ای نداشته باشد.

پس بهانه­ای نیست

همین الان شروع کنیم

نظر شما چیست؟ جهان آینده را چگونه تصور می‌کنید؟ سوالات ذیل را مرور کنیم.
– امروزه در تمامی کشورهای با سطح درآمد پایین در جهان، چند درصد از دانش‌آموزان دختر تحصیلات ابتدایی را به پایان می‌رسانند؟ الف) 20 درصد ب) 40 درصد ج) 60 درصد
– در بیست سال گذشته، درصد جمعیت جهان که در فقر شدید زندگی می‌کنند …
الف) تقریبا دو برابر شده است ب) تقریبا همان اندازه، بیشتر یا کمتر باقی مانده است ج) تقریبا به نصف کاهش پیدا کرده است
– امروزه در دنیا 2 میلیارد کودک بین سنین 0 تا 15 سال وجود دارد. طبق گفته سازمان ملل متحد در سال 2100 چند کودک در جهان وجود خواهند داشت؟
الف) 4 میلیارد ب) 3 میلیارد ج) 2 میلیارد
– در سراسر جهان، آقایان دارای سی سال سن به طور متوسط ده سال از عمرشان را در مدرسه گذرانده‌اند، خانمهای همسن‌شان به طور متوسط چند سال از عمر خود را در مدرسه گذرانده‌اند؟
الف) 9 سال ب) 6 سال ج) 3 سال

بهتر است پاسخ را در کتاب factfulness نوشته هانس رزلینگ پیدا کنید. (برای اینکه کنجکاوی که نویسنده می‌خواهد در ابتدای کتاب ایجاد کند باقی بماند و به قولی اسپویل نشود)

factfulness را هنگامی برای مطالعه انتخاب کردم که دیدم بیل گیتس تعداد زیادی از نسخه‌های آن را به فارغ‌التحصیلان کالجها و دانشگاههای آمریکا هدیه داده است. او می‌نویسد: «این کتاب یکی از مهمترین کتابهای آموزشی است که تاکنون مطالعه کرده‌ام.»
تاکنون factfulness به فارسی توسط حداقل 6 انتشارات مختلف ترجمه شده که البته من ترجمه‌ی بهار رحمتی نشر نوین را مطالعه کردم. عنوان فرعی آن هست: «ده دلیل برای اینکه ما درباره جهان اشتباه فکر می‌کنیم و چرا اتفاقات جهان از آن چه به نظر می‌رسند، بهترند.»
مدتی قبل مطلب کوتاهی درباره اینکه خیلی وقتها از اطرافیان می‌شنویم قدیمها بهتر بود، نوشته بودم. خیلی وقتها حواسمان نیست که قدیم‌ها فاجعه بود. حکومتهای استبدادی و جنگها زیاد بودند و کشتار وحشیانه تعداد زیادی از مردم را به فلاکت می‌انداخت؛ اکثریت جامعه بی‌سواد بودند و هرگونه خرافات را باور می‌کردند؛ مردم بدون برق و اینترنت چه می‌کردند؛ سرما را چطور تحمل می‌کردیم؛ از کودکانی که به دنیا می‌آمدند چه تعدادی زنده می‌ماندند و چه بسیار مادرانی که سر زایمان جان خود را از دست می‌دادند.
ممکن است هدف اصلی هانس رزلینگ، ایجاد دیدگاه مثبت در مخاطب نسبت به آینده‌ی جهان و در پی‌اش آرامش ذهنی و انگیزه‌های مثبت برای تلاش در ساخت آینده‌ای بهتر باشد ولی از آن بگذریم، یکی از مهمترین دستاوردهایش، مصداقهای بسیار زیبا و اثرگذار در تفکر نقادانه است. درواقع اگر به دنبال تمرینهای خوب برای تفکر نقادانه می‌گردید، پیشنهاد می‌کنم حتما این کتاب را مطالعه کنید.
یکی دیگر از فواید مطالعه‌ی factfulness نیز یادآوری در جای جای آن هست که این اخبار بد هستند که به طور گسترده مورد توجه مخاطب قرار می‌گیرد و اگر خبرنگاران و رسانه‌های خبری، اخبار خوب را بیشتر از اخبار بد پوشش بدهند به بیکار شدن آنها یا تعطیلی آن رسانه می‌انجامد. لذا اثرات منفی روانی وابستگی به اخبار می‌تواند بسیار زیاد باشد و لازم است ضمن ایجاد تعادل در آن، نسبت به آنچه دریافت کرده‌ایم دیدگاهی نقادانه داشته باشیم.

این رمان رو خیلی قبل تر دیده بودم و بی تفاوت از کنارش رد می شدم ولی هنگامی تصمیم به مطالعه اش گرفتم که توسط بیل گیتس در اینستاگرام معرفی شد. با یک جستجوی ساده در اینترنت متوجه شدم ترجمه اش در بازار وجود داره و با وجودی که عموما از کتابهای الکترونیکی خوشم نمیاد و تجربه ی خوبی در مطالعه شون ندارم، به دو دلیل تصمیم گرفتم نسخه الکترونیکش رو از طاقچه خریداری کنم:

۱- دستیابی سریعتر به کتاب در ایام نوروز بدون نیاز به حضور فیزیکی در بازار ۲- نیازی به نگهداری این رمان در منزل در کنار کتابهای دیگه حس نمیکردم

و اما  درباره ی نویسنده ی کتاب:

جان مایکل گرین نویسنده صاحب نامی که تقریبا تمام آثارش مورد توجه قرار گرفته است. او در سال ۲۰۰۶ جایزه مایکل ال پرینتز را برای رمان «در جستجوی آلاسکا» برنده شد. رمان the fault in our stars در ژانویه ۲۰۱۲ پرفروشترین کتاب نیویورک تایمز شد. این کتاب با نامهای ستارگان بخت ما مقصرند، اشتباه در ستاره های بخت ما، شوربختی ما، من او و نحسی ستارگان، نحسی ستارگان بخت ما، نقص ستارگان ما، و بخت پریشان بارها طی دو سه سال اخیر در ایران توسط ناشران مختلف ترجمه و به چاپ رسیده است. در سال ۲۰۱۴ فیلمی بر پایه آن ساخته شد که فروش بسیار خوبی داشت. فیلم موفق دیگری نیز بر اساس کتاب شهرهای کاغذی در سال ۲۰۱۵ ساخته شد. نام وی در سال ۲۰۱۴ در لیست ۱۰۰ نفر شخص تاثیرگذار در جهان نشریه تایم قرار گرفت.

جان گرین علاوه بر داستان نویسی به دلیل پستهای ویدئویی نیز شناخته شده است. ویدئوبلاگی در یوتیوب که با برادرانش تشکیل داده، بیش از ۳ میلیون مشترک دارد. در تد می توانید ویدئویی با عنوان «راهنمای خوره ها برای یادگیری هر چیزی به صورت آنلاین»، برای آشنایی بیشتر با وی و نظراتش درباره آموزش آنلاین ببینید. در این سایت نیز می توانید ویدئوی دیگری از وی درباره ی کتاب مشاهده کنید. (هر دو ویدئو دارای زیرنویس فارسی هستند.)

 

کتاب  Turtles all the way down:

کتابی شامل جملات فلسفی و مفهومی برای اندیشیدن. شخصیت اصلی، فردی است دارای وسواس و بیماری روحی. فردی که به دنبال میلیونری گمشده می گردد ولی درواقع به دنبال جستجوی خویشتن می باشد. رمانی درباره زندگی روزمره آنلاین و امروزی انسانها و مشکلاتشان بویژه جامعه آمریکایی با دستگاههای فلزیاب مستقر در مدارس برای جلوگیری از ورود اسلحه. زندگی عریان در فضای دیجیتال و رهگیری فعالیتهای آنلاینمان در فضای دیجیتال به صورت لحظه ای با وجود تمام پنهانکاریها. غرق شدن انسانها در دنیا و مشکلات خودشان و نیاز به دوست داشتن و دوست داشته شدن و به دنبال دلیل زنده بودن، خودپسند نبودن و ارزش دادن به کیفیت زندگی بقیه.

این کتاب با اختلاف کم، جایگاه دوم در منتخبهای گروه جوانان بزرگسال را در گودریدز ۲۰۱۷ به خود اختصاص داد. طبق عادت از آنجایی که هنوز سرعت مطالعه ام به زبان فارسی بسیار بیشتر از مطالعه به زبان انگلیسی هست و طولانی شدن مطالعه حوصله ام را سر می برد، همراه با مطالعه نسخه فارسی کتاب گهگاهی برای تفنن چند صفحه ای را از نسخه اصلی کتاب مطالعه میکردم و بعضا برای یادگیری بهتر زبان با ترجمه تطبیق می دادم. ترجمه فارسی کتاب توسط خانم فاطمه جابیک با عنوان زمین بر پشت لاکپشتها، نه چندان زیبا ولی مناسب توسط نشر میلکان منتشر شده است.

هنوز داستان درخواست FBI از شرکت اپل برای رمزگشایی آیفون «سید فاروق» عامل عملیات تروریستی «سن برناردینو» را به یاد داریم. در این ماجرا «تیم کوک» از رمزگشایی آیفون با وجود فشارهای وارده خودداری کرد (حداقل در ظاهر) و سوار بر امواج خبری گسترده، به امانت‌داری و حفظ حریم امنیتی کاربرانش تأکید ورزید که تبلیغات خوبی نیز برایش محسوب می‌شد. پس از آن نوبت سایر شرکتهای فعال در حوزه تکنولوژی بود که از این موقعیت بوجود آمده استفاده کنند. واتس آپ، گوگل، مایکروسافت، ای بی، سیسکو، دراپ باکس، موزیلا، یاهو، لینکدین، میتاپ، آمازون، فیسبوک، توییتر تنها تعداد معدودی از شرکتهای مطرح هستند که با انتشار خبر، بیانیه یا مصاحبه از اقدام اپل حمایت کردند تا از این آب گل‌آلود برای خود نیز ماهی بگیرند. درواقع این شرکتها نیز بر موج خبری بوجودآمده سوار شدند تا از قافله عقب نمانند. منبع

روز پنجشنبه 19 بهمن ماه نیز خبری مبنی بر عدم اهدای گوشی سامسونگ به ورزشکاران المپیک زمستانی کشورمان در کره جنوبی منتشر شد که واکنشهای زیادی را در کشور و شبکه‌های مجازی در بر داشت و به برند این شرکت در ایران ضربه‌ای (هرچند کوچک) وارد کرد. در این هنگام است که شرکت‌های رقیب می‌توانند مجددا سوار بر موج رسانه‌ای شده و به تقویت برند خود بپردازند. کاری که شرکت ال‌جی انجام داد و با اقدامی به موقع اعلام کرد یک دستگاه موبایل هوشمند و یک دستگاه تلویزیون 55 اینچ جدید به ورزشکاران ایرانی حاضر در المپیک زمستانی اهدا می‌کند و البته تلاش می‌نماید موبایل‌ها ازطریق نماینده اصلی کره شرکت ال‌جی به ورزشکاران اهدا شود. (حداکثر استفاده از این رویداد) این درحالی است که اگر شرکت صد برابر این مبلغ در تبلیغات محیطی و مجازی خرج می‌کرد، نمی‌توانست به اندازه‌ی همین حرکت تبلیغ نماید. این نکته نیز فراموش نشود که کمترین اثر این اقدام، تبلیغ است چرا که ارزش ایجاد شده در وفاداری به برند، احترام به برند، یادآوری برند و … ارزش بیشتری دارد.

در عصری که به دلیل فراوانی محتوا، رساندن پیام به مخاطب به سختی انجام می‌شود، زیرکی در استفاده از چنین موج‌های خبری و استفاده از هیجانات شبکه‌های مجازی در انتشار خبر آن، یکی از راه‌های مهم برای ارتقای ارزش ویژه برند محسوب می‌گردد.

در بازاریابی به این اقدام اصطلاحا Newsjacking می‌گویند. دیکشنری آکسفورد این کلمه را چنین معنی می‌کند:

The practice of taking advantage of current events or news stories in such a way as to promote or advertise one’s product or brand

«بهره‌برداری از رویدادهای جاری یا اخبار برای تبلیغ یا ترویج محصول یا برند»

اما همانطور که شاهد بودیم با وجود اقدام خوب انجام‌شده، تاثیرگذاری موج‌سواری ال‌جی کم بود. این شرکت نتوانست از فرصت به وجود آمده، بهره‌برداری مقتضی نماید و فرصت سریعا از دست رفت. به نظر می‌رسد دو دلیل عمده در این بهره‌برداری کم، موثر باشد. ۱- زمان اقدام ۲- پوشش خبری کم

بهتر است ابتدا نگاهی به چرخه عمر خبرربایی ارائه شده توسط «دیوید اسکات»، نگاهی بیندازیم.

 

در نمودار می‌بینیم که بهترین زمان نیوزجک کردن در همان لحظات اول انتشار خبر اصلی می‌باشد. از این منظر شرکت ال‌جی زمان مناسبی اقدام کرد و شاید اگر کمیته المپیک و شرکت سامسونگ قضیه را به سرعت جمع نمی‌کرد و عذرخواهی نمی‌کردند، می‌توانست بهره‌برداری بیشتری نماید ولی در این مورد خاص شانس یار نبود و زمان کمی در اختیار این شرکت بود. این موضوع اهمیت استفاده از ساعات و حتی دقایق را به شرکتها خاطرنشان می‌سازد.

از طرف دیگر باز هم احتمالا به دلیل تعطیلی پنجشنبه و جمعه، روی خبر مربوط به هدایای ال‌جی مانور زیادی داده نشد و سایتهای کمی این خبر را پوشش دادند. جا داشت با تماس‌ها، مصاحبه‌ها و انتشار اخبار بیشتر در فضای مجازی در این خصوص خبررسانی بیشتری انجام می‌شد.

درصورتی که درزمینه newsjacking مایل به مطالعه بیشتر هستید می‌توانید به سایت «دیوید اسکات» یا کتاب خبرربایی تالیف محمود محمدیان و محمد مرشدی صائین مراجعه نمایید.